پیام سقز

مسئله كرد و روشنفكران ترك در تركيه

عبدالله رحماني

Abdollah rahmani@yahoo.com

دكتر اسماعيل بشيكچي ، جامعه شناس و پژوهشگر تواناي ترك كه سالهاي زيادي را صرف مطالعه و تحقيق در مورد كرد و  كردستان نموده است در كتاب (( كردستان مستعمره چند دولت )) روشنفكران فرانسه را در جنگ آزادي بخش مردم الجزاير با روشنفكران ترك در مساله كرد در تركيه را با هم مقايسه نموده است كه در زير به پاره اي از اين مباحث اشاره خواهد شد.

جنگ آزادي بخش مردم الجزاير كه يكي از خونين ترين جنگهاي آزادي بخش ملي در جهان است ولي در خلال اين جنگ افكار و مواضع و رفتار روشنفكران فرانسوي با ارزش و انسان دوستانه بود . جنگ آزادي بخش ملي الجزاير در ميان سالهاي 1960-1954 انجام گرفت كه در اين جنگ بخشي از روشنفكران فرانسوي به سنگر جبهه آزادي بخش ملت الجزاير پيوستند .

روشنفكران فرانسوي به شدت عملكرد،  ديدگاه  و سياست استعمار گرانه دولت خود را محكوم مي كردند.. به دنبال بينش و عملكرد هاي ((فرانتز فانون )) اين محكوم كردنها همه گير شد . مقدمه اي كه ((ژان پل ساتر )) بر كتاب ((بيچاره گان سرزمين )) فرانتز فانون نوشت ،‌افكار مردم فرانسه را دگرگون كرد. البته لازم است كه بدانيم اين ديدگاه ، بينش همه ي مردم فرانسه نبود ولي با وجود همه اينها اين جنبش ، جنبشي قومي بود . هر چند اين جنبش از لحاظ كمي چشم گير نبود ، ولي مركز اپوزسيوني پر قدرت و موثري بود ، براي نمونه  در دانشگاهاي فرانسه تشكلهايي براي كمك به جبه ي آزادي بخش الجزاير سازمان داده مي شد.هر چند اين سازمانها در معرض فشار شديد بودند و از دانشگاه اخراج مي شدند اما سازمانها شكل گرفته اند و در ميان اعضاي اين سازمانها تعاوني اساتيد و پرسنل آموزشي وجود داشتند . پرفسورهايي كه مي گفتند (( در كشوري كه طرحهاي استعماري در الجزاير پياده ميشود و بشر را به مثابه ي سگ هار به رگبار مي بندد ، به جاي اينكه پرفسور باشيم بهتر است استعفا بدهيم)) . مطبوعات فرانسه مداوما اخبار و اطلاعات را به نفع جبهه ي آزادي بخش الجزاير به چاپ ميرساندند و حكومت خود را محكوم مي كردند و به ناروا بودن حضور فرانسه در الجزاير اشاره مي كردنند . در بعضي احزاب سياسي فرانسه از اينگونه فعاليتها وجود  داشت ، از عملكرد و سياست استعماري حكومت فرانسه در الجزلير در تظاهرات و نشست ها و كنفرانسها و اجتماعات  انتقاد  مي كردند همانطور بسياري از دكترين ، مهندسين ، تكنسين ها ، اساتيد و … با جنبش آزادي بخش رابطه داشتند .

در خلال جنگ آزادي بخش ملي الجزاير مواضع و عملكرد  كليسا هاي فرانسه بسيار شرافتمندانه بود كه آشكارا و پنهاني شماري از كليسا ها و كارمندان كليسا دست ياري به كمك اين جنبش دراز مي كردند . بيگانگي دانشگاهاي تركيه از اينگونه مواضع و عملكردها واقعيتي آشكار و مشخص است ، دانشگاهاي تركيه در صدر آن موسساتي ميباشد كه حافظ ، مبلغ ، و مجري ايدئولوژي رسمي دولت تركيه ميباشند كه بر اساس فريب و دروغ بنا شده اند . دانشگاهاي تركيه در قبال مساله ي كرد به مثابه ي موسسات آموزشي و پرورشي هدايت نميشوندو عمل نمي كنند .اين دانشگاه ها بيشتر به  مثابه ي شاخه اي   از تشكيلات  امنيتي  تركيه (پليس سياسي) كار كرده اند . بسيار آشكارا و مشخص  است كه بحث و بررسي ذرباره مساله كرد ، كار دانشگاهاي تركيه نيست و اگر كسي در اين زمينه وظيفه اي بر عهده بگيرد ، از دانشگاه اخراج مي شود . آنجه در دانشگاه ها انجام مي گيرد تبليغ و تلاش براي  چسپاندن اين ادعاست كه گويا كردها در حقيقت ترك مي باشند و زبان كردي وجود ندارد .

مي توان گفت همين مشي بر مطبوعات تركيه و احزاب سياسي ترك نيز حاكم است . درباره مساله كرد همه اينها به مثابه شاخه اي از سازمان اطلاعات و امنيت تركيه  عمل مي كنند . در تركيه  سازمان ها ي حقوق بشر وجود دارد  كه در چهارچوب همان سازمانها شكل گرفته اند ، براي نمونه جمعيت حقوق بشر مدرسه علوم سياسي در دانشگاه آنكارا و جمعيت حقوق بشر خدمات عمومي در تركيه و خاور ميانه  از آنهاست . اين سازمانها در خصوص حقوق انساني كرد ها هيچ عملكردي نداشته اند كه بشود در بين آنها و دانشگاه هاي تركيه و احزاب سياسي تركيه و مطبوعات تركيه  اختلافي قائل شد . خارج از موسسات رسمي ، جمعيت هاي حقوق بشر كه توسط روشنفكران  ايجاد شده است ،  تا كنون اقدامات چشمگيري نداشته اند . آنها چنين وانمود مي كنند كه گويا از مساله كرد چيزي نشنيده اند . روشنفكران بجاي پشتيباني از مبارزه آزادي بخش ملي كرد مشتاقانه سياست ها ي نژاد پرستانه و استعمارگرانه ي رژيم تركيه  را تاييد و تشويق مي كند . تشكل هاي حقوق بشر در تركيه ارزيابي هاي دولت را درباره اين مساله چشم و گوش بسته تاييد مي نمايند . آنها به شيوه اي  فكر مي كنند و عمل مي نمايند كه انگار در كشوري زندگي مي كنند كه در آن مساله كرد وجود ندارد و آنها در قبال ملت كرد گوشه ي كوچكي از نگراني و حساسيت را كه در مورد تركهاي بلغاري ابراز مي دارند نشان نمي دهند . نگراني هايشان براي تركهاي بلغاري زياد موثر و ثمر بخش نيست ، به اين خاطر كه دوگانگي بر خورد با مساله مشابه ، نتيجه ي مطلوب به بار نمي آورد .

روشنفكران فرانسوي  مي دانستند كه فرانسه مستعمره اي دارد و آنها عليه آن به پا خواسته و سياست دولت خود را در قبال اين مساله محكوم مي كردند ،. آنها در سنگر سازمان آزادي بخش الجزاير بودند زيرا پروسه ي آزادي الجزاير را به معني آزادي فرانسه درك مي كردنند .

شايد وقت آن رسيده باشد كه ((روشنفكران ترك )) كه هميشه خود را بشر دوست و آزادي خواه و با فرهنگ نشان  مي دهند ، به همهان سان بدانند كه آن ها نيز صاحب مستعمره يا چيزي كمتر از مستعمره هستند و روزانه در اين مستعمره جنايت مي شود . كردها قصابي مي گردنند به اين بهانه كه روشنفكران ترك ، مردم ترك و ملت ترك آزاد مي شوند و زبان و فرهنگ ترك در آنجا ( كردستان ) پيشرفت خواهد كرد ؟! .

و اكنون اين دو پرسش مطرح است كه دولت تركيه تا كي اين روند را ادامه خواهد داد و از طرف ديگر روشنفكران تركيه چه موقعي به اين نتيجه خواهند رسيد كه دولتشان چه هزينه هاي صرف، ژنوسايد و سركوب هموطنان كردش كه تنها خواستار دستيابي به حق و حقوق مشروعشان هستند ، ميكند . آيا اين مسئله براي روشنفكران ترك سئوال برانگيز نيست كه پرداخت اين هزينه هنگفت براي دولت و ملت تركيه چقدر گران تمام خواهد شد و اگر اين هزينه ها صرف پيشرفت و رفاه كشور قرار ميگرفت ( تركيه يكي از مقروض ترين كشورهاي جهان است ) و با توجه به موقعيت حساس و استراتژيكي كه در خاورميانه دارد اتحاديه اروپا آنرا با آغوش باز مي پذيرفت ؟ آيا ملت تركيه هنوز جواب اين معما را نمي دانند كه يكي از عمده ترين مواردي كه باعث عدم پذيرش اين دولت از سوي اروپا مي گردد معلق ماندن مسئله كرد مي باشد . اين واضح و روشن است كه نه دولت تركيه و نه هيچ قدرت ديگري نمي توانند بطور كامل جلو مبارزات ملت كرد را بگيرند و هزينه هاي گزافي كه اين دولت صرف مبارزه عليه ملت كرد ميكند تنها اين روند را كندتر مي نمايد و آمال حقيقي ملت كرد در آيند ه نه چندان دور  به واقعيت خواهد پيوست . و تمام تلاشها بي نتيجه خواهد بود و تنها زيانهاي هنگفتي را در پيكر ه كشور تركيه خواهد انداخت .

منبع : كردستان / مسئله مشترك بين تركيه و عراق نوشته دكتر بيشكچي / ترجمه محمد رئوف مرادي .

از سايت پيام بوكان ديدن فرمائيد

www.bookan.blogfa.com